رومیکو ( رویان مهر صنعت )

ارائه دهنده خدمات جامع فنی و مهندسی

035-35246470

روش های راه اندازی الکتروموتورها با استفاده از سافت استارتر یا راه اندازی نرم

سافت استارتر چیست؟

اگر با زبان انگلیسی آشنایی داشته باشیم از اسم آن معلوم هست که سافت استارتر (soft starter) به معنی چیزی هست که استارت را نرم انجام میدهد و سافت استارت (soft start) به معنی راه اندازی نرم است، بنابراین ما با وصل کردن این دستگاه  به الکتروموتور می توانیم الکتروموتور را به صورت نرم راه اندازی بکنیم.

همانطور که می دانید الکتروموتور در سایز های بزرگتر را نمی توان به صورت مستقیم راه اندازی کرد چونکه با جریان راه اندازی ۴ الی ۱۰ برابر جریان نامی مواجه خواهیم شد پس می آییم از روش هایی مثل ستاره مثلث ، سافت استارتر و درایو صنعتی (اینورتر) استفاده می کنیم.

مزایای استفاده از سافت استارتر

  • حذف جریان هجومی و گشتاور لحظه ای در زمان راه اندازی
  • افزایش طول عمر موتور و پمپ ها
  • افزایش قابلیت اطمینان و راندمان سیستم
  • کاهش سایز کابلها و کلید های اتصال به شبکه به علت کاهش جریان موتور
  • استارت و استپ سیستم بدون ضربه
  • کاهش هزینه ها، مخصوصا هزینه های تعمیر ونگهداری
  • شتاب گیری و شتاب دهی نرم

نکته اصلی اینجاست که ما فقط در مواردی که میخواهیم الکتروموتورمان به صورت نرم راه اندازی شود می توانیم از سافت استارتر استفاده کنیم و نمی توانیم سرعت الکتروموتور را با استفاده از این وسیله  تغییر دهیم. تغییراتی که از طریق سافت استارتر می شود انجام داد: کم کردن ولتاژ در لحظه راه اندازی – تغییر زمان استارت و استپ – کم کردن ولتاژ راه اندازی و تنظیم مقدار حفاظت بار و یک سری تنظیمات دیگر که بسته به نوع سافت استارتر دارد که اگر بخواهیم قدرت و گشتاور موتور را تغییر دهیم و سرعت موتور را کاهش یا افزایش دهیم و المان های بیشتری نیاز داشتیم از اینورتر جهت راه اندازی الکترو موتور استفاده می کنیم.

سافت استارترهای دو فاز کنترل:

در یک سافت استارتر دو فاز کنترل تنها روی دو فاز الکتروموتور کنترل انجام میشود و معمولا تنظیمات این نوع سافت استارتر های به صورت آنالوگ و با پتانسیومترها و دیپ سوئیچ ها انجام میشود همچنین در اکثر سافت استارتر های دو فاز کنترل از آنجایی که روی  فاز سوم المان نیمه هادی  وجود ندارد این فاز مستقیم به الکتروموتور وصل میشود لذا حتما نیاز است در ورودی این نوع راه انداز نرم کنتاکتور وصل باشد تا زمانی که الکتروموتور خاموش است برق به آن وصل نباشد .

در این نوع سافت استارترها  میزان گشتاور راه اندازی موتور کمتر از سافت استارترهای سه فاز کنترل خواهد بود .  سافت استارتر دو فاز کنترل برای برخی از کاربری های سبک مثل فن ها، پمپ ها  و غیره قابل استفاده است. همچنین در مواقعی که  ممان اینرسی الکتروموتور پایین بوده و موتور  بعد از راه اندازی کامل بارگزاری میشود از این نوع سافت استارترهای میتوان استفاده کرد.

سافت استارتر های سه فاز کنترل:

همانطور که از نام این نوع  راه انداز نرم مشخص است کنترل روی سه فاز الکتروموتور مزایای بیشتری از نظر گشتاور خروجی ایجاد شده، حفاظت ها و انواع مدهای کنترلی پیشرفته دارد معمولا تنظیمات سافت استارترهای سه فاز کنترل بسیار بیشتر و پیشرفته تر  از نوع دو فاز کنترل میباشد و آنها به صورت دیجیتالی و از طریق کیپد تنظیم میشوند.

آیا با Soft Starter می‌توانیم موتور را چپگرد-راستگرد بکنیم؟

پاسخ: خیر پاسخ اینجا منفیه متاسفانه! در تنظیمات سافت استارتر چنین چیزی وجود ندارد. بر خلاف اینورتر که ما دیگه نیازی به کنتاکتور برای چپگرد راستگرد نداریم، در Soft Starter حتما برای این کار مجبوریم از دو کنتاکتور برای جابجایی دو فاز ورودی استفاده کنیم. در واقع باید برای مدار سافت استارتر، نقشه تک خطی زیر رو ببندیم و کنتاکتورها موقع تغییر جهت جای دو فاز ورودی رو عوض می کنن.

آیا سافت استارتر هم هارمونیک تولید می‌کند و نیاز به فیلتر هارمونیک دارد؟

پاسخ: ابتدا باید دید هارمونیک چیست. بصورت خلاصه هارمونیک ولتاژ و جریانی است که دما و اثر نامطلوب و مخرب در موتور، کابل ها و سایر تجهیزات ایجاد می کند. خوشبختانه Soft Starter در لحظات راه‌اندازی و توقف هارمونیک بسیار ناچیزی تولید می کنه. بعد از راه اندازی و در طول بای پس هم که کلا هارمونیک تولیدی صفر است. پس می‌تونیم بگیم Soft Starter هیچ اثر هارمونیک مخرب ندارد لذا هیچگونه فیلترینگ ورودی/خروجی نیاز ندارد.

چگونگي راه اندازي پمپ توسط سافت استارت؟
 
 اولاً در هنكام راه اندازي جريان را به ميزان زيادي محدود ميكندبدين ترتيب تنشهاي الكتريكي وارده به شبكه و موتور را ميگيرد.حتماتوجه دارد كه جريان راه اندازي يك موتور با اتصال مستقيم آن به شبكه حدود ۶ برابر جريان اسمي موتور است. يعني يك موتوري كه جريان اسمي آن۱۰۰است در هنگام راه اندازي با اتصال مستقيم به شبكه ۶۰۰از شبكه جريان ميكشد. ثانياً سافت استارت گشتاور (نيروي دوراني) اضافي رابه موتور و پمپ محدود نموده و جلوي خيلي از مشكلات مكانيكي و استهلاك بعديرا مي گيرد. در بعضي از پمپها مثل پمپهاي شفت و غلاف كه در آبياري استفادهميشوند قطعات چرخنده زيادي وجود دارد. تنشهاي مكانيكي هنگام راه اندازي ميتواند عمر آنها را كاهش دهد در بعضي از كاربردها مثل چاههاي عميق آّبكشاورزي، با استفاده از سافت استارتر و دور گرفتن دريجي موتور و پمپ ازتلاطم دوراني ناگهاني آب در داخل چاه مي توان جلوگيري نمود. اين تلاطمهامي توانند به جداره برخي از چااههاي عميق كه ماسه اي هستند آسيب برساند وعمر مفيد چاه را كاهش دهد.‌بامحدود كردن سرعت راه اندازي در پمپها پديده كاويتاسيون راه اندازي هم تحتكنترل در مي آيد.
 

قیمت سافت استارتر ها 

یک سیستم راه انداز مبتنی بر سافت استارتر از نظر قیمت ، با توجه به کیفیت ، توان و نحوه پیاده سازی تقریبا 2 تا 3 برابر سیستم راه اندازی ستاره مثلث هزینه پیاده سازی خواهد داشت اما کاهش هزینه های جاری مصرف برق و کاهش هزینه تعمیرات و نگه داری سیستم در دراز مدت ، سرمایه گذاری بیشتر برای تهیه این دستگاه را توجیه می کند.

دیدگاه خود را بنویسید

دیدگاه پس از تائید مدیریت منتشر می شود.